Dąb vs. Strumber (tarcica konopna) — warsztatowe przemyślenia

Czym Strumber różni się od dębu

Strumber® to tarcica konopna: biokompozyt z łodyg konopi spojonych lepiszczem. Nie jest płytą wiórową ani fornirem. Piła, strugarka i grubościówka pracują na nim jak na drewnie, ale rysunek pochodzi z włókien rośliny jednorocznej, nie ze słojów. Marka należy do The True Green (grupa Green Lanes); są też warianty z innych roślin jednorocznych, na przykład z lnu.

Pierwszy raz miałem ten surowiec jako belkę z partii próbnej, 70 × 9 × 9 cm. Wolę belkę od gotowej płyty, bo sam decyduję jak chce przeciąć włókna i czy che uzykać idealnie proste włókna czy pozostawić niektore ładygi które ułożyły się nie do końca równolegle. Stosowałem te same maszyny co przy dębie, inne wyczucie. Do powierzchni, którą ktoś będzie dotykał, biorę wyższą gęstość — w praktyce Hemp 750 albo 900. Przy niższej gęstości trudniej domknąć wykończenie.

Co wychodzi lepiej

Pył. Na strugarce i grubościówce pył oraz trociny konopne są wyraźnie mniej dokuczliwe niż pył dębowy. Odsysanie zostaje włączone, maska zostaje pod ręką. Różnica jest jednak realna: po dniu przy dębie gardło pamięta robotę inaczej niż po dniu przy Strumberze.

Dotyk. Po szlifowaniu i lakierze powierzchnia jest aksamitna — cieplejsza w odbiorze niż lakierowany dąb o podobnym połysku. Na targach ludzie zatrzymywali się właśnie przy tym: najpierw patrzyli, potem kładli dłoń.

Światło. Pod słońcem materiał delikatnie jaśnieje. To odwrotność wielu gatunków drewna, które z czasem ciemnieją. We wnętrzu daje spokojne starzenie, bez dramatycznej patyny. Warto powiedzieć o tym klientowi, zanim mebel stanie przy oknie.

Wady i jak sobie z nimi radzę

To nie jest surowiec, który wybacza kopiowanie technologii z poprzedniego gatunku. Trzy miejsca wymagają osobnej decyzji.

Chłonność i lakier. Strumber jest bardziej porowaty niż dąb. Pierwsza warstwa lakieru wnika szybciej, niż przywykłem. Przy HempWoven nałożyłem więcej lakieru, doszedł dodatkowy układ warstw ochronnych i inna sekwencja papierów przy szlifowaniu międzywarstwowym. Kto lakieruje „jak dąb”, dostanie otwarte pory. Kto zaplanuje zapas wykończenia i nie spieszy się z gradacją, dostanie równą skórę.

Frezowanie krawędzi. Włókno nie jest słojem. Tępy frez, który na dębie jeszcze „jakoś” przejdzie, na Strumberze wyrywa krawędź. U mnie działa połączenie: frez naprawdę ostry, wysokiej jakości, oraz posuw i obroty dobrane do tego przejścia, nie skopiowane z poprzedniego gatunku. Jednego ustawienia nie podam, bo zależy od średnicy frezu i od gęstości partii. Zasada jest prostsza: gdy krawędź się mechaci, najpierw ostrze, potem parametry. Papier ścierny nie jest od maskowania tępego narzędzia.

Konstrukcja i nośność. Strumber nie zachowuje się jak lity dąb. Nie oddaję mu całej nośności elementu, który ma przyjąć obciążenie punktowe. Przy większej rozpiętości zostawiam ramę z drewna, a tarcicę konopną jako powierzchnię i akcent. Sam kompozyt w roli ramy, bez przemyślenia przekrojów, byłby hazardem. Inaczej jest przy stoliku PLANET: cała bryła jest ze Strumbera, ale rozpiętość jest mniejsza, a forma jest narysowana pod ten materiał.

Belka czy płyta 28 mm?

Pracowałem zarówno z belką, jak i z płytą klejoną warstwowo o grubości 28 mm. Płyta jest ciekawym doświadczeniem — szybko dostajesz dużą płaszczyznę, a warstwy widać na krawędzi. Osobiście jednak preferuję belkę: daje lepszą kontrolę nad ostatecznym kształtem, kierunkiem włókna i bryłą mebla. Płyta już podjęła część decyzji za mnie.

Dwie realizacje ze Strumberem

Poniżej dwa różne zastosowania tego samego surowca: stolik HempWoven z warsztatu Five Colors of Wood oraz stolik z kolekcji Co-Balance dla Rehemptation, przy którym miałem okazję pracować dzięki zaproszeniu Jadwigi Husarskiej-Sobiny.

Five Colors of Wood · belka

Stolik kawowy HempWoven

Rama z litego dębu, plecionka rattanowa i Strumber Hemp 750 — Japandi, około 61 × 61 × 39 cm. Tu materiał jest akcentem i powierzchnią, a nośność zostaje przy dębie. Film z mebla jest na górze strony; galeria niżej.

Strona produktu HempWoven · Furnitech Expo

Rehemptation · płyta 28 mm

Co-Balance — stolik z myślą o dostępności

Dzięki zaproszeniu Jadwigi Husarskiej-Sobiny pracowałem przy stoliku z kolekcji Co-Balance, powstałej z myślą o osobach z niepełnosprawnościami. Surowiec: płyta Strumber 28 mm klejona warstwowo. To inne doświadczenie niż belka — warto je znać, choć przy własnych projektach nadal chętniej wracam do belki.

‹ ›

Galeria HempWoven — widok główny, detal blatu i aranżacja.

Parapet, stopień, detal w inwestycji

Belkę Strumbera widzę też jako materiał wykończeniowy. Parapet i stopień schodowy są wymagające: ścieranie, obciążenie punktowe, światło, woda z kwiatka. Przy gęstym wariancie, lakierze odpornym na ścieranie i konstrukcji, która nie zrzuca uderzenia na samą tarcicę, potrafię sobie taki element wyobrazić. To jeszcze nie jest pozycja z cennika — rozmowa zaczyna się od próbki i od sposobu obciążenia.

Dziś parapety powstają z litego drewna — gatunek, nosek i wykończenie ustalamy przed produkcją. Jeśli projekt zostaje przy dębie, jesionie albo orzechu, ta ścieżka jest gotowa. Jeśli ma wejść konopia, zaczynamy od detalu. Do rzeczy spoza gotowego mebla jest zlecenie na zamówienie.

Co jeszcze powstaje w tym warsztacie

Obok konopi stolarnia dalej stoi na litym drewnie — ta sama ręka i te same maszyny. Kto trafia tu po Strumberze, często zostaje przy dębie. Mniejsza realizacja w całości ze Strumbera to stolik PLANET.

Z litego drewna, na tych samych wałach spiralnych, powstają między innymi szafka nocna Mid Century i kredens dębowy. Pełną galerię zbiera strona realizacji.

Próbka zamiast opisu

Opis nie zastąpi dłoni. Wysyłam zestaw próbek drewna i tarcicy konopnej — formularz jest na stronie kontaktu. Jeśli jesteś architektem albo prowadzisz inwestycję i chcesz sprawdzić Strumber na detalu, napisz, do czego ma służyć element. Chętniej rozmawiam o obciążeniu i wykończeniu niż o haśle „eko”.

Krótkie odpowiedzi